Vaste planten zijn misschien wel de beste investering die je in je tuin kunt doen. In tegenstelling tot eenjarige planten, die je elk seizoen opnieuw moet kopen en inplanten, komen meerjarige tuinplanten telkens weer terug. Ze sterven in de winter af tot aan de grond, maar de wortel blijft leven. Het volgende jaar groeien ze gewoon weer op. Dat maakt ze zuinig, duurzaam en voor veel tuiniers een vaste favoriet.
Wat vaste planten zo bijzonder maakt
Een tuin vol meerjarige bloemplanten heeft iets geruststellends. Je plant ze één keer en ze zorgen zichzelf grotendeels zelf. Veel soorten worden met de jaren zelfs sterker en groter. Denk aan populaire tuinplanten als lavendel, astilbe, sedum, geranium en hosta. Ze zijn er in alle soorten en maten, voor volle zon, halfschaduw of zelfs diepe schaduw. Dat maakt het eenvoudig om voor elke plek in de tuin een geschikte plant te vinden. Sommige soorten bloeien al vroeg in het voorjaar, andere pieken in de zomer of kleuren de tuin nog tot ver in de herfst. Door slim te combineren, zorg je voor kleur tijdens bijna het hele tuinseizoen.
Het beste moment om meerjarige planten aan te planten
Voorjaar en najaar zijn de twee beste momenten om meerjarige planten in de grond te zetten. In het voorjaar warmt de bodem langzaam op, het daglicht neemt toe en nieuwe wortels kunnen zich goed ontwikkelen voor de zomer aanbreekt. Het najaar heeft andere voordelen: de grond is dan nog warm van de zomer, maar de lucht is koeler. Daardoor kunnen planten rustig wortelen zonder te veel water nodig te hebben. Veel tuiniers kiezen bewust voor het najaar, omdat de planten dan al stevig verankerd zijn als het groeiseizoen begint. Plant bij voorkeur niet tijdens vorst of een droge hittegolf, want dat geeft de wortels te weinig kans om te herstellen.
Zo plant je ze goed in
Een goede start begint met de voorbereiding van de grond. Verwijder onkruid en werk de bodem los tot een diepte van ongeveer dertig centimeter. Voeg compost toe als de grond arm of erg zanderig is, want dat helpt vocht vast te houden en geeft de wortels voeding. Graaf een gat dat minstens twee keer zo breed is als de pot van de plant, maar niet dieper. Zet de plant op gelijke hoogte met de grond, dus niet te diep en niet te hoog. Druk de aarde goed aan rondom de wortels en geef daarna ruim water. In de eerste weken na het inplanten is regelmatig water geven belangrijk, zeker als het droog weer is. Zodra de plant goed geworteld is, heeft ze veel minder verzorging nodig.
Onderhoud door het jaar heen
Het grote voordeel van meerjarige tuinplanten is dat ze weinig aandacht vragen als ze eenmaal staan. Toch zijn er een paar dingen die het verschil maken. In het voorjaar kun je dode stengels verwijderen die in de winter zijn blijven staan. Sommige tuiniers laten die stengels bewust staan tijdens de wintermaanden, omdat ze schuilplaats bieden voor insecten en een mooi winters silhouet geven. In het voorjaar kun je ook een laagje compost rondom de plant leggen als extra voeding. Na drie tot vijf jaar is het soms goed om een plant te delen. Je steekt dan een schop door de pol en plant een deel elders opnieuw in. Zo blijft de plant vitaal en heb je er meteen nieuwe planten bij, gratis en voor niets.
Veelgestelde vragen
Hoe lang leven vaste planten?
Meerjarige tuinplanten leven meerdere jaren, soms tientallen jaren. Ze sterven in de winter terug tot op de grond, maar de wortel blijft in leven. Elk voorjaar groeien ze opnieuw uit. Sommige soorten worden met de jaren zelfs groter en sterker.
Kunnen vaste planten ook in een pot of bak?
Ja, meerjarige planten groeien ook goed in een pot of plantenbak, mits de pot groot genoeg is. Houd er rekening mee dat een pot sneller uitdroogt dan de volle grond. In de winter kan de pot beter op een beschutte plek staan, want wortels in een pot zijn kwetsbaarder voor vorst dan wortels in de grond.
Wanneer bloeien vaste planten voor de eerste keer?
De meeste meerjarige planten bloeien al in het eerste jaar na aanplanten, maar ze geven dan vaak nog weinig bloemen. Vanaf het tweede jaar bloeien ze doorgaans rijker. Dit komt omdat de plant het eerste jaar vooral energie steekt in het ontwikkelen van een sterk wortelstelsel.
Is het nodig om vaste planten te bemesten?
Meerjarige planten hebben geen intensieve bemesting nodig. Een laagje compost rondom de plant in het vroege voorjaar is voor de meeste soorten voldoende. Te veel mest geeft weelderig blad maar minder bloemen, dus houd het rustig aan.
